Regülatör veya trafo seçiminde ana kural şudur: toplam yük gücünü bulun, VA’ya çevirin, başlangıç akımlarını hesaba katın ve yaklaşık %20-25 yedek ekleyin. Aşağıda adımlar örnekle anlatılmıştır.
Adım 1: Yüklerin gücünü toplayın
Regülatörün besleyeceği tüm cihazların etiketindeki gücü (W veya kW) listeleyin. Güç etiketinde VA veya kVA yazıyorsa doğrudan kullanın.
Adım 2: Watt değerini VA’ya çevirin
Cihazlar yalnızca aktif güç (W) değil, görünür güç (VA) çeker. Aralarındaki ilişki güç katsayısıdır (cos φ):
VA = W ÷ cos φ
Güç katsayısı bilinmiyorsa pratikte 0,8 alınır.
Örnek: Toplam 2400 W yük → 2400 ÷ 0,8 = 3000 VA = 3 kVA
Adım 3: Başlangıç akımlarını değerlendirin
Elektrik motorları ve kompresörler çalışma anında nominal akımlarının birkaç katını çekebilir. Bu yükler varsa, regülatörün kısa süreli aşırı yüke dayanımı da dikkate alınmalı veya güç değeri buna göre büyütülmelidir.
Adım 4: Yedek payı ekleyin
Hesaplanan değerin üzerine yaklaşık %20-25 yedek ekleyin. Bu pay, ileride eklenecek yükler, düşük giriş geriliminde artan akım ve ısınma koşulları için güvenlik sağlar.
Örnek: 3 kVA × 1,25 = 3,75 kVA → bir sonraki standart ya da özel değer: 4 kVA
Trifaze yüklerde hesap
Dengeli trifaze yükte:
kVA = √3 × V(hat) × I(hat) ÷ 1000
Örnek: 400 V hat gerilimi ve 60 A hat akımı → 1,732 × 400 × 60 ÷ 1000 ≈ 41,6 kVA; yedekle birlikte ≈ 52 kVA
Dikkat edilecek ek noktalar
- Giriş gerilimi aralığı: Şebekede ölçülen en düşük gerilimde akım artacağı için, regülatör bu koşulda da yükü taşımalıdır.
- Faz dengesi: Trifazede yükler fazlara dengeli dağıtılmalıdır.
- Harmonikli yükler: Sürücü ve redresör gibi yüklerde ek değerlendirme gerekebilir.
- Ortam: Yüksek sıcaklık ve kötü havalandırma kapasiteyi düşürür.
Hızlı ön hesap için
Basit durumlarda kVA hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz. Araç yalnızca ön değer verir; kesin ölçülendirme için yük ve şebeke bilgilerinizi paylaşıp teklif isteyin, mühendislerimiz değerlendirsin.
Sık Sorulan Sorular
01Watt nasıl VA'ya çevrilir?
VA = Watt ÷ güç katsayısı (cos φ). Güç katsayısı bilinmiyorsa pratikte 0,8 kullanılır. Örneğin 2400 W için 2400 ÷ 0,8 = 3000 VA = 3 kVA.
02Regülatör seçerken neden yedek bırakılır?
Cihazların başlangıç akımları, ileride eklenecek yükler ve düşük giriş geriliminde artan akım için yedek bırakılır. Yaklaşık %20-25 yedek yaygın bir kabuldür.
03Trifaze yükte kVA nasıl hesaplanır?
Trifazede kVA = √3 × hat gerilimi (V) × hat akımı (A) ÷ 1000. Dengeli yük varsayılır.